Ticaretin rotası ihracat*

gemi

Ticaret ürünlerin ve hizmetlerin üretim aşamasından tüketim aşamasına kadar ekonomik değer taşıyan başka nesnelerle değiştirilmesi olarak tanımlanıyor. İster ürün üretsin, ister hizmet versin, isterse de bu ürünlerin ve hizmetlerin hedef müşterilerine ulaştırılmasında aracılık yapsın; her bir firma farklı cephelerinde de olsa ortak bir ticari savaşın içerisinde kendi hayatta kalma mücadelesini veriyor.

Ülke içerisinde meydana gelen ekonomik dalgalanmalardan etkilenmek istemeyen firmalar, maliyetlerini düşürmeye çalışırken mevcut üretim kapasitelerini yükseltip yurt içinde yeterli satış olanağı yaratamayan firmalar, daha kısa vadelerle veya peşin olarak satış yapmak isteyen firmalar, hatta bazen komşum ihracat yapmış ben de yapmalıyım bu artık bir prestij meselesi diye düşünen firmalar, her biri kendilerince haklı nedenlerle ihracata yöneliyorlar.

İhracata başlayacak firmaların ihracat yapabilmek için yeni müşteriler bulması, onların ihtiyaç duyduğu ürün ve hizmetleri, ödemeye razı olacakları fiyatlarla onlara ulaştırarak sunması gerekiyor. Her ne kadar ülke içinde gerçekleştirilen ticaret ile uluslararası gerçekleştirilen ticaret temelde birbirleriyle benzer olarak görülseler de ihracat konusunda karar alırken iyi bir analiz yapmakta ve bir ihracat planı oluşturarak hareket etmekte fayda var.

İhracata başlarken

İhracata başlamadan önce, “yurt içindeki müşterilerim benden alıyor, yurt dışındaki müşteriler de benden alırlar” özgüveniyle harekete geçmeden önce, ürünün yurt dışındaki müşteriler tarafından da seçilebilir olması için neler yapılmalı, ne tür bir politika izlenmeli konuları üzerinde objektif olarak düşünmek gerekiyor. Bu noktada firmaların ürünleri, fiyatları veya ürünlerin yanında sundukları diğer hizmetler ile ayırt edici üstünlüklere sahip olmaları avantaj teşkil ediyor.

İhracatı hedefleyen firmalar için, ürüne uygun hedef pazar(lar) belirlemek, hedef pazarda mevcut rakip firmaları ve onların ürünlerini araştırmak, ürünün tasarımdan hedef pazarda sunumuna, dağıtım kanallarından yasal gerekliliklere kadar birçok konuda araştırma yapmak önem arz ediyor. Günümüz dünyasında internet üzerinden yapılacak bir masa başı araştırması ile tüm bu konularda oldukça kaliteli bilgiler toplamak mümkün.

İhracat yapabilmek için firmaların sektörleriyle ilgili olan ihracatçılar birliğine kayıt olmaları yeterli. İhracat kararını alan firma yönetiminin bu kararın gerçekleştirilebilmesi için yeterli bilgi ve tecrübeye sahip bir ekip oluşturması, ekibin eksikliklerinin giderilmesi ve ekibe gerekli desteği vermesi önemli.

Firmalar masa başı araştırması ile ortaya kondukları hedef pazarlarda düzenlenen fuarlar, heyetler ve ikili görüşmelere katılarak veya direkt olarak hedef pazarlarında belirledikleri müşterilere yapacakları ziyaretler ile pazarları yerinde incelemeli ve ilgili pazara yapılması düşünülen ihracat potansiyelinin gerçekleştirilebilip gerçekleştirilemeyeceği üzerine çalışma yapmalı ve pratikte karşılaşılabilecek problemleri önceden tespit etmeye çalışılmalı.

Nelere dikkat edilmeli

Hedef ülkelerde uygulanan ve uyulması zorunlu olan standartlar, ihracat sırasında ürünün yanında bulunması istenilen belge ve sertifikalar hakkında bilgi sahibi olmak gerekiyor. Hedef pazardaki bazı yasal gereklilikler ürünün tasarımında, ambalajında veya taşınmasında değişiklik yapmayı zorunlu hale getirebiliyor.

Hedef pazarın vergilendirme sistemi, ihracatı yapılacak ürünler için gümrük mevzuatındaki kota benzeri tarife engellerinin durumu ve gümrük vergi oranları araştırılmalı. Serbest ticaret anlaşmaları yapılmış pazarlar, vergi indirimleri söz konusu olduğundan ihracata başlama açısından daha cazip olabiliyor. Güney Amerika, Avrupa ve Afrika bölgelerindeki ülkelerinin kendi aralarında kurdukları gümrük birlikleri, firmaların hedef ülkelerinin içinde bulundukları bölgeler açısından fırsat olarak değerlendirilebilir.

Ürünün fiyatını belirlerken ürünün teslim ve ödeme şekillerinin dikkate alınması gerekiyor. Seçilen taşıma şekline göre navlun ve sigorta masrafları değişken olacağından hangi aşamadaki hangi masrafların ihracatçı hangilerinin ise ithalatçı tarafından karşılanacağının belirlenip ürün maliyetleri belirlenirken dikkate alınması gerekiyor. Ayrıca ihracat bedelinin firmanın kasasına girene kadar firmanın katlanacağı finansal maliyetleri de ürün maliyeti kapsamında değerlendirmekte fayda var.

Firmalar hedefledikleri pazarlarda direkt olarak yer almak yerine arada acente, distribütör gibi aracılar ve komisyoncularla da çalışmak isteyebilirler. Bu durumda verilecek komisyonlar sebebiyle maliyetler ve pazara sunum için belirlenecek fiyatlar da değişecektir.

Unutmamak gerekir ki hedef pazardaki rekabette firmayı ve ürünlerini korumak için marka, tasarım, patent gibi fikri ve mülki haklar konusunda gereken adımları atmak gerekiyor. Hedef pazarlarda yaptırılmayan tesciller veya alınmayan patentler nedeniyle yasal mücadelede gerektiren durumlarla karşılaşıldığında firmaların eli zayıf kalıyor.

Destekler

İhracatçı firmaların pazarlama alanında yapacakları pazar araştırması seyahatleri, satın alacakları araştırma raporları, katılacakları fuarlar ve ikili görüşmeler, hedef pazarlarında açacakları ofis ve depolar, hedef pazarlarda yapacakları reklam, broşür benzeri pazarlama faaliyetleri konularında devlet desteklerinden faydalanma imkânları mevcut.

İhracatçı firmaların operasyonel alanda alt yapılarını ve ürünlerini gelişmeleri için alacakları kalite belgeleri, patentler, eğitim ve danışmanlıklar ile yapacakları tasarımlar konularında da devlet destekleri kullanmaları söz konusu. Firmalar pazarlama ve operasyonel faaliyetleri için Ekonomi Bakanlığı’nın desteklerinden faydalanabiliyor.

Her ne kadar uyulması gereken kurallar, gerçekleştirilmesi gereken yasal prosedürler firmalar tarafından çok görülse de dâhilde işleme ve hariçte işleme rejimleri ihracat yapmak isteyen firmaların ellerini rekabet konusunda güçlendiriyor.

Firmalar ihracat yapmak için gerekli finansman konusunda Eximbank’tan kredi kullanabilecekleri gibi yaptıkları ihracatları da Eximbank aracılığıyla sigortalayarak riskli pazarlarda alacaklarını garanti altına alabiliyorlar.

* Yayınlandığı yerler:
– “Çorlu TSO” gazetesi Temmuz 2014 sayısı
– “Trakya İş Dünyası” dergisi Ağustos 2014 sayısı

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir