2016’da Trakya ihracatının durumu

Trakya bölgesi, Türkiye ekonomisinin lokomotifi durumunda olan Marmara Bölgesi’nde yer alması ve özellikle de İstanbul’un Avrupa’ya açılan komşusu olması sebebiyle her geçen yıl ekonomik anlamda büyümeye devam ediyor.

Özellikle İstanbul’un son yıllarda daha çok ticaret ve turizm şehri kimliğine bürünmeye başlamasıyla birlikte, İstanbul’da yer alan çeşitli sektörlerden sanayi tesisleri kademeli olarak İstanbul dışına, özellikle de Trakya bölgesine doğru göç ediyor.

Bölgenin İstanbul’a komşu olması, üretim tesisleri için gerekli arazilerin ve organize sanayilerin varlığı, diğer bölgelere nazaran nitelikli işgücünün bölgede bulunması da bölgeyi sanayi tesisleri için daha cezbedici hale getiriyor.

Türkiye İhracatçılar Meclisi TİM’in yayınladığı rakamlara göre; 2016 yılı, toplam 131,7 milyar dolarlık ihracatla Türkiye dış ticareti açısından çok da verimli bir yıl olarak geçmedi. En büyük ihracatçı il, her zaman olduğu gibi 57,4 milyar dolarlık ihracatıyla %43,6 pay alan İstanbul oldu. Toplam ihracatın içerisinde Trakya illerinden Tekirdağ 722,9 milyon dolar ile %0,55 pay alırken, Kırklareli 135,1 milyon dolar ile %0,10, Edirne ise 33,5 milyon dolar ile %0,03 pay aldı.

81 vilayet arasında Tekirdağ en çok ihracat yapan yirminci vilayet olurken, Kırklareli kırk altıncı, Edirne ise altmış ikinci vilayet oldu. Üç Trakya ilinin toplam ihracatı 891,5 milyon dolar ile toplam Türkiye ihracatının %0,68’ine denk geliyor ve görünen o ki on yedinci sırada yer alan Mardin vilayetine yaklaşık olarak denk geliyor.

2016 yılında Tekirdağ’da öne çıkan en önemli ihracatçı sektörler 170,8 milyon dolar ile “Hazır giyim ve Konfeksiyon”, 112,9 milyon dolar ile “Kimyevi Maddeler ve Mamulleri ”, 105 milyon dolar ile “Tekstil ve Hammaddeleri”, 99 milyon dolarla “Elektrik Elektronik ve Hizmet” ve 64 milyon dolar ile “Otomotiv Endüstrisi” oldu.

Kırklareli’nde 2016 yılında en önemli ihracatçı sektörler 47,6 milyon dolar ile “Hazır giyim ve Konfeksiyon”, 40,8 milyon dolar ile “Hububat, Bakliyat, Yağlı Tohumlar ve Mamulleri”, 30 milyon dolar ile “Tekstil ve Hammaddeleri”, 5,2 milyon dolar ile “Mobilya, Kâğıt ve Orman Ürünleri” ve 4,7 milyon dolar ile “Yaş Meyve ve Sebze” oldu.

Edirne’de ise 2016 yılında en önemli ihracatçı sektörler 18,8 milyon dolar ile “Hububat, Bakliyat, Yağlı Tohumlar ve Mamulleri”, 3 milyon dolar ile “Yaş Meyve ve Sebze”, 2,1 milyon dolar ile “Kimyevi Maddeler ve Mamulleri ”, 1,7 milyon dolar ile “Su Ürünleri ve Hayvansal Mamuller” ve 1,6 milyon dolar ile “Makine ve Aksamları” olarak gerçekleşti.

İllerin en çok ihracat yaptığı ülkelere bakacak olursak; Tekirdağ en çok 139,4 milyon dolar ile Almanya, 38 milyon dolar ile İngiltere ve 36,3 milyon dolar ile Fransa’ya ihracat gerçekleştirdi. Kırklareli 13,4 milyon dolar ile İspanya, 10,5 milyon dolar ile Bulgaristan ve 9,9 milyon dolar ile Çin’e ihracat yaparken Edirne 6,9 milyon dolar ile Bulgaristan, 3 milyon dolar ile Tayland ve 2,8 milyon dolar ile Filipinler’e ihracat geçekleştirdi.

İstanbul firmalarının üretim tesislerinin Trakya bölgesine taşınması, ancak bu firmaların merkezlerinin İstanbul’da kalmaya devam etmesi, bölgenin ihracat potansiyelinin olduğundan düşük gözükmesini etkilemeye devam ediyor diyebiliriz.

 

2014 yılı ihracatında ilk bin firma ve Trakya ihracatı

 

Türkiye İhracatçılar Meclisi (TİM) 2014 yılı için Türkiye’nin ilk 1.000 ihracatçı firmasına dair verileri Konya’da düzenlenen bir toplantıda açıkladı. TİM verileri ışığında düzenlediğim bazı verileri aşağıda bulabilirsiniz:

  • Türkiye’nin 2013 yılı ihracatı 151,6 milyar dolar iken 2014 yılı ihracatı 157,6 milyar dolara yükseldi. (%3,9 artış)
  • Trakya bölgesinin (Tekirdağ, Kırklareli ve Edirne) 2013 yılı ihracatı 905,6 milyon dolar iken 2014 yılı ihracatı ilk defa 1 milyar dolar seviyesini aşarak, 1 milyar 54 milyon dolar olarak gerçekleşti.
  • İlk 1.000 firmanın toplam ihracattaki payı 2014 yılında %58,8 olarak gerçekleşti. Bu oran 2013 yılında %59,6 idi. (0,8 puan azalma)
  • 2014 ihracatının %49,4’ünü ilk 500 firma, %9,4’ünü ikinci 500 firma gerçekleştirdi. Geri kalan %41,2’sini yaklaşık 60 bin firma gerçekleştirdi.
  • İlk 1.000 ihracatçı firma içinde Marmara’dan 591 (bunların 443’ü İstanbul), Ege’den 137, Güneydoğu’dan 88, İç Anadolu’dan 82, Akdeniz Bölgesi’nden 63 firma var. (Görüldüğü üzere ihracatı Marmara Bölgesi, özellikle de İstanbul ili sırtlanmaya devam ediyor.)
  • 2013 yılında Trakya’dan 15 firma (13 adet Tekirdağ ve 2 adet Kırklareli) ilk 1.000 ihracatçı arasına girerken bu rakam 2014 yılında Trakya’dan 17 firma (15 adet Tekirdağ ve 2 adet Kırklareli) olarak gerçekleşti.
  • İlk 1.000 ihracatçı firmanın sektörel dağılımına bakıldığında en fazla firma ile yer alan sektörler 171 firma ile hazırgiyim ve konfeksiyon, 98 firma ile kimyevi maddeler, 88 firma ile çelik sektörleri oldu.
  • Trakya’dan ilk 1.000’e giren firmaların sektörleri ise hazırgiyim ve konfeksiyon (5), demir ve demir dışı metaller (4), tekstil ve hammaddeleri  (2), hububat, bakliyat, yağlı tohumlar ve mamulleri (2), elektrik elektronik ve hizmet (1), iklimlendirme sanayii (1), kimyevi maddeler ve mamulleri (1) ve otomotiv endüstrisi (1) şeklinde gerçekleşti.

Şubat 2011 tarihinde yazdığım “Milyar dolarlık ihracata doğru” yazısında Trakya’nın ve özellikle Tekirdağ’ın milyar dolarlık ihracat yolunda ilerlediğinde bahsetmiştim. Trakya olarak bunu gerçekleştirdik. Şimdi Tekirdağ olarak milyar dolarlık ihracatı gerçekleştirmeye sıra geldi. Umarım bölgede doğru adımlar ve doğru yatırımlar ile en kısa sürede bu gerçekleşecektir. Çünkü ihracat, Türkiye ve büyüyen Trakya ekonomisinde gelir ve istihdam açısından oldukça önemli yere sahip.